Omdat bijen niet alleen nuttig zijn voor de productie van honing, maar als bestuivers ook bijdragen tot het succes in de landbouw (vooral bij appelen, kersen en pruimen) kan een crash in de bijenpopulaties sterke economische gevolgen hebben.
Honingbijen – hommels – solitaire bijen
In Vlaanderen zijn er - naast de honingbij - ook 30 soorten hommels en bijna 300 soorten solitaire bijen. “Wilde bijen” is de verzamelnaam voor sociale en solitaire bijen.
Honingbijen en hommels zijn sociale bijen die in kolonies leven met een koningin, mannetjes en vrouwtjes. De mannetjes bevruchten de koningin, de koningin legt eitjes en de vrouwtjes leveren nectar en stuifmeel aan.
Solitaire bijen leven alleen of solitair. De vrouwtjes maken hun eigen nest. Afhankelijk van de soort wordt het nestje anders opgebouwd: met bladeren, zand, leem, dood hout,… Ze hebben ook een angel, maar vermits ze geen kolonie te verdedigen hebben zullen ze niet steken.
Maatregelen
Samen met de landbouwers zorgen we voor bloeiende stroken voor onze bestuivers. Door te werken met kruidenrijke akkerranden waarop de natuur weer kansen krijgt, kan een landbouwbedrijf aantonen dat er op een duurzame manier gewerkt wordt. Dit geeft vervolgens een positief imago aan zowel de landbouw- als de natuursector. Ook landschappelijk zijn deze akkerranden aantrekkelijk, wat een meerwaarde is voor inwoners en toeristen.
De landbouwers zaaien meerjarige gras-kruidenranden in met polvormende grassen en kruiden zoals margriet, kaasjeskruid, klaversoorten,… Deze soorten zijn belangrijke nectar- en stuifmeelplanten die geliefd zijn door de bijen. Naast voedsel hebben ze ook nestgelegenheid nodig in de buurt. De meeste solitaire bijen maken hun nest in de grond, terwijl de overige soorten een voorkeur hebben voor holtes in bomen of holle stengels.
Ook natuurverenigingen en wildbeheereenheden kunnen bloemenrijke randen aanleggen. Eentonige maïsakkers worden zo omgevormd tot kleurrijke gras-kruidenpercelen.
Monitoring
Om te onderzoeken of al deze maatregelen werkelijk de biodiversiteit verhogen, worden vrijwilligers ingeschakeld. Zij gaan ter plaatse de bijen monitoren en bezorgen ons de resultaten van hun veldwerk. Er wordt ook onderzoek verricht naar de aanwezigheid van natuurlijke plaagbestrijders (o.a zweefvliegen) in de akkerrand.
Meer info: Mieke Vanlangenaeker
Partners
